Devlet kapasitesi ve umumi müfettişlikler

Description
Devlet kapasitesi ve umumi müfettişlikler

Please download to get full document.

View again

of 26
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
Information
Category:

Press Releases

Publish on:

Views: 3 | Pages: 26

Extension: PDF | Download: 0

Share
Tags
Transcript
  T.C.MARMARA ÜNİVERSİTESİ İSTANBUL - 2013 SİYASAL BİLİMLER DERGİSİ YIL / YEAR 2013CİLT / VOLUMEISAYI / ISSUEIISSN2147󰀭6934 JOURNAL OF POLITICAL SCIENCERevue de science politique  T.C.MARMARA ÜNİVERSİTESİ SİYASAL BİLİMLER DERGİSİ Siyasal Bilimler Dergisi yılda iki defa çıkan hakemli bir dergidir. SAHİBİ: M.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi Adına Prof. Dr. Recep BOZLAĞAN (Dekan)  YAYIN KURULU: Prof. Dr. Recep BOZLAĞAN Prof. Dr. Günay GÖKSU ÖZDOĞAN Prof. Dr. Ömer Faruk GENÇKAYAProf. Dr. Ahmet DEMİREL Doç. Dr. Nail YILMAZ Doç. Dr. Erbay ARIKBOĞADoç. Dr. Nuray BOZBORA Doç. Dr. Yüksel TAŞKIN  BİLİM KURULU Prof. Dr. Ahmet İNSEL (Galatasaray Üniversitesi)Prof. Dr. Alaeddin YALÇINKAYA (Marmara Üniversitesi)Prof. Dr. Ali Vahit TURHAN (Beykent Üniversitesi) Prof. Dr. Asım KARAÖMERLİOĞLU (Boğaziçi Üniversitesi) Prof. Dr. Aydın UĞUR (İstanbul Bilgi Üniversitesi) Prof. Dr. Ayşegül YARAMAN(Marmara Üniversitesi) Prof. Dr. Bedri GENCER (Yıldız Teknik Üniversitesi) Prof. Dr. Bilal ERYILMAZ (İstanbul Medeniyet Üniversitesi) Prof. Dr. Birsen ÖRS (İstanbul Üniversitesi) Prof. Dr. Büşra ERSANLI (Marmara Üniversitesi) Prof. Dr. Cemil OKTAY (Yeditepe Üniversitesi) Prof. Dr. Christoph KNILL (Konstanz Üniversitesi / Almanya) Prof. Dr. Coşkun ÇAKIR (İstanbul Şehir Üniversitesi) Prof. Dr. Deniz VARDAR (Marmara üniversitesi) Prof. Dr. Ergun ÖZBUDUN (İstanbul Şehir Üniversitesi) Prof. Dr. Erhan BÜYÜKAKINCI (Galatasaray Üniversitesi) Prof. Dr. Faruk SÖNMEZOĞLU (İstanbul Üniversitesi) Prof. Dr. Füsun ÜSTEL(Galatasaray Üniversitesi) Prof. Dr. Haluk ALKAN (Marmara Üniversitesi) Prof. Dr. Hüseyin ÖZGÜR (Pamukkale Üniversitesi) Prof. James M. CONNELLY(Hull Üniversitesi / İngiltere) Prof. Dr. Jean MARCOU (Grenoble Üniversitesi) Prof. Dr. Mahmut Bali AYKAN (Marmara Üniversitesi) Prof. Dr. Mehmet KARAKAŞ (Afyon Kocatepe Üniversitesi) Prof. Dr. Musa EKEN(Sakarya Üniversitesi) Prof. Dr. Nihal İNCİOĞLU (İstanbul Bilgi Üniversitesi) Prof. Dr. Ruşen KELEŞ (Ankara Üniversitesi) Prof. Dr. Veysel BOZKURT (İstanbul Üniversitesi) Prof. Dr. Yakup BULUT (Mustafa Kemal Üniversitesi) Doç. Dr. Dominique MALIESKY (Rennes Siyasal Çalışmalar Enstitüsü / Fransa) Doç. Dr. Semra CERİT MAZLUM (Marmara Üniversitesi) Doç. Dr. Ted HOPF (Singapur Devlet Üniversitesi / Singapur) Doç. Dr. Yüksel DEMİRKAYA (Marmara Üniversitesi) Yrd. Doç. Dr. İsmet AKÇA (Yıldız Teknik Üniversitesi)  EDİTÖR: Doç. Dr. Nail YILMAZ EDİTÖR YARDIMCILARI: Öğr. Gör. Dr. Baran Alp UNCUArş. Gör. Ümit YAZMACI Basılı ISSN : 2147-6934 Elektronik ISSN : 2147-6926 Marmara Üniversitesi Yayın No : 805 Baskı-Cilt:Marmara Reklam ve Pazarlama Ltd. Şti.Tel/Faks: (212) 501 31 72 - (212) 577 01 12 Yayınevi:Marmara Üniversitesi YayıneviAdres: Göztepe Kampüsü 34722   Kadıköy, İstanbul Tel/Faks:  (216) 348 43 79 E-posta : yayinevi@marmara.edu.tr İletişim Bilgileri:Adres : Marmara Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesi,Anadolu Hisarı Kampüsü, 34810, Beykoz, İstanbul Telefon : (0216) 308 22 26 Faks : (0216) 308 22 26 /1205 E-mail:  siyasalbilimlerdergisi@marmara.edu.tr  7 İÇİNDEKİLER / CONTENTS  Mohd AFANDISALLEH - Mohd Fauzi ABU-HUSSIN - Abdul Majid Hafiz MOHAMED THE AMERICAN CHRISTIAN RIGHT ANDGEORGE W. BUSH’S FOREIGN POLICY TOWARDS SUDAN .............................................9 Haluk ALKAN - Muhammet Hüseyin MERCAN  YENİ BURJUVAZİ, EKONOMİK KALKINMA VE AFRİKA: TUSKON AFRİKA TİCARET KÖPRÜLERİ ...........................................................................25  Ayfer GENÇ YILMAZ  DEVLET KAPASİTESİ VE UMUMİ MÜFETTİŞLİKLER ALTYAPISAL İKTİDARIN YERELDE İNŞASI ......................................................................43 Gönül GÜNEŞ ÇANAKKALE’DE DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE SEÇİMLER ....................................67 Elnur İSMAYILOV 21. YÜZYIL RUSYA DIŞ POLİTİKA DOKTRİNLERİ’NDE GÜNEY KAFKASYA VE ORTA ASYA DEĞERLENDİRMESİ .............................................................87 Ruveyda KIZILBOĞA İÇ DENETİM SİSTEMİNDE DENETÇİLERİN BAĞIMSIZLIKVE TARAFSIZLIĞININ ÖNEMİ* .........................................................................................107 Hasan SABIR KÜRESELLEŞEN DÜNYADA REKABET POLİTİKASI VE GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER.....................................................................................121 Deniz SERT - Uğur YILDIZ  AUTONOMY DESPITE RESTRICTIONS: ASYLUM SEEKERS IN ISPARTA, ISTANBUL, AND YALOVA ...................................................................................................135 Ümit YAZMACI  BASİTLEŞTİRMEK, İFŞA ETMEK, GİZEMİNİ ÇÖZMEK: PIERRE󰀭ANDRÉ TAGUIEFF VE SEKÜLER ZAMANLARDA ANTİSEMİT KOMPLOCU TAHAYYÜL ......153              43 DEVLET KAPASİTESİ VE UMUMİ MÜFETTİŞLİKLER ALTYAPISAL İKTİDARIN YERELDE İNŞASI 1 *Ayfer GENÇ YILMAZ 2** Özet Bu çalışma, Tek-parti Dönemi devlet-toplum ilişkilerine farklı bir bakış açısı getirme-yi hedeflemektedir. Tek-parti rejimini, devletin toplum üzerinde kurmaya çalıştığı tek yönlü despotik bir iktidar ilişkisi temelinde irdeleyen çalışmaların boş bıraktığı bir alanı; yapacağı altyapısal iktidar analizi temelinde doldurma gayretindeki bu çalışma, Mann’ın altyapısal ik-tidar kavramsallaştırması temelinde ilerlemektedir. Bu bağlamda, Tek-parti Dönemi kapsa-mında devletin yerelde altyapısal iktidar arayışlarının bir sonucu olarak vücut bulan Umumi Müfettişlik kurumu üzerinden bir analiz çerçevesi sunulmaktadır. Buna göre; devletin yerelde inşa etmeye çalıştığı yollar ve iletişim ağları gibi lojistik teknikler, devletin kurumları aracı-lığıyla kurmaya çalıştığı iktidar yapılandırmasını örneklemesi açısından önem taşımaktadır. Devlet, taşradaki görünürlüğünü ve ulaşılabilirliğini arttırmak; toplumun gündelik hayatına dair bilgi, gözlem ve tecrübesini kurumları aracılığıyla çoğaltmak istemektedir. Taşranın eği-timinden ekonomik kalkınmasına; karayollarının genişletilmesinden sulama sorunlarına; sıt-ma ölüm oranlarından doğumun teşvikine kadar gündelik hayatın çok farklı alanlarına temas eden bir yeni kurumsal alan olarak Umumi Müfettişlikler, bu bağlamda, devletin altyapısal iktidarının kurumsallaşmasına dair önemli bir işlevsellik kazanmaktadır.Devlet-toplum karşılaşmasının gündelik hayatın büyük bir bölümüne yayılan örnekleri, Trakya Umumi Müfettişlik Raporları ve Umumi Müfettişlik Toplantı Tutanakları üzerinden çalışma kapsamında analiz edilmektedir. Bu sayede, Türkiye tarihinin çok önemli bir kesiti olan Tek-parti rejimini ve bu dönemin çok önemli bir kurumsal parçası olan Umumi Müfet-tişlikleri siyaset sosyolojisinin ana meselelerinden devlet kapasitesi üzerinden yeniden anla-maya çalışarak tarihsel olan ile siyasal olanın bir araya getirilmesi hedeflenmektedir.  Anahtar kelimeler:  Altyapısal iktidar, Umumi Müfettişlik, devlet, toplum, devlet kapa-sitesi, Tek-parti Rejimi, Michael Mann *  Bu çalışma Yrd. Doç. Dr. İsmet Akça’nın Yıldız Teknik Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Doktora Programında verdiği Türk Siyasal Hayatı Dersi kapsamında hazırlanmış bir ödevin yeniden düzenlenmiş halidir. ** İstanbul Ticaret Üniversitesi Araştırma Görevlisi.  Mail: ayfergenc@gmail.com       44  iri  “Devlet nedir?” sorusu, siyaset sosyolojisinin temel ama cevaplanamayan sorunsalı olarak akademik tartışmaların merkezinde yer alırken devlet iktidarı, Weber’in mirasını devralan devlet merkezci kuramcılar (Mann, 1993; Migdal, 2001; Tilly, 1990) tarafından devlet kapa-sitesi kavramsallaştırması üzerinden analiz edilir (Seabrooke, 2002). Devletin neo-Weberyen teoriler nezdinde tanımı, devlet kapasitesi sorunsalından hareketle, onun kurumsal ve teritor-yal merkezileşmiş doğası üzerinde yoğunlaşır (Mann, 1984). Diğer bir deyişle devlet, kurum-ları aracılığıyla, merkezden kapladığı teritoryal alana doğru iktidarını yayar. Bu noktada ise Mann’ın altyapısal iktidar kavramı devreye girer. Bir mekân dâhilinde idari merkezileşmeyi mümkün kılan ve onu, kapladığı bölgesel coğrafi alan dâhilinde hâkim kılan temel etkenler-den en önemlisi o devletin sahip olduğu altyapısal iktidarıdır (Mann, 1984).Mann’ın (1984: 113-114) yukarıda sözü edilen altyapısal iktidar kavramsallaştırması “dev-letin sivil toplumu çevreleyebilme ve lojistik olarak siyasal kararları uygulayabilme yeteneği” şeklinde tanımlanır. Bu bağlamda, altyapısal anlamda güçlü bir devletten bahsedebilmek için, öncelikle, devletin toplumsal kontrol mekanizmalarına sahip olması ve aynı mekanizmaların toplumun gündelik hayatının en ücra köşelerine işleyebiliyor olması gerekmektedir. Diğer bir deyişle devletin, toplumsal faaliyetleri kurumları aracılığı ile merkezden kontrol edebiliyor olması gerekir.Devletin kurumları aracılığıyla vücuda getirdiği yerelde altyapısal iktidar arayışları yol yapımı, iletişim ağlarının güçlendirilmesi, kurumsal iş bölümü gibi temel toplumsal mühen-dislik alanları üzerinde yoğunlaşırken; söz konusu arayış sadece ekonomik ve teknik anla-mıyla değil, özellikle devlet kapasitesini genişlettiği ve merkezin yerel üzerindeki iktidarını kuvvetlendirdiği ölçüde siyasal anlamıyla da önem kazanır. Yukarıda özetlenen teorik analize bağlı kalacak bu çalışma, Tek-parti dönemini, ağırlıklı olarak devletin toplum üzerinde hukuk ve polis aracılığıyla kurmaya çalıştığı otoriter/despo-tik iktidar analizleri üzerinden ele alan ve toplumu dışarıda bırakan çalışmaların boş bıraktığı bir alanı doldurmayı hedeflemektedir. Bu çalışma kapsamında, devletin toplum aracılığıyla   altyapısal iktidar yaratma arayışı analiz edilmek istenmektedir. Tek-parti dönemi altyapısal ik-tidar projelendirmelerinin bir kurumu olarak Umumi Müfettişlikler, bu bağlamda, çalışmanın merkezinde yer alacak ve devletin yereldeki siyasal iktidar arayışları temelinde irdelenecektir. Buna göre; Tek-parti rejimi merkezden atadığı müfettişleri aracılığıyla yerel halkın gün-delik hayatında kendi varlığını görünür kılmayı ve iktidarını toplumsal ilişkiler üzerinden yeniden üretmeyi hedeflemektedir. Bunu yaparken teftiş raporları aracılığıyla toplumsal olan-da neler olup bittiğine kayıtsız kalmamakta; toplumdan edindikleri ile karar alma süreçlerini yeniden şekillendirmektedir. Amaç, devletin tüm kurumsal mimarisi ile farklı boyutlarda top-lumun bütününe temasını sağlamak ve bu uğurda devlet kapasitesini arttırmak olarak belir-ginleşmiştir. Türk tarih yazımının devlet merkezci geleneği ve onun öngördüğü devlet-toplum monolitik bütünsel kavrayışı karşısında bu çalışma, toplumu bir aktör olarak analiz çerçeve-sine eklemlemeyi hedeflemektedir. Bu bağlamda Umumi Müfettişliklerin, devlet ve toplum arasında kurulacak ilişkide üstlenecekleri rol ve bu sayede altyapısal iktidarı sağlamak adına işlevselleştirilmeleri süreci bu çalışmanın devamında incelenecektir.Bu bağlamda devlet kapasitesi analizine Türkiye tarihi bağlamında çok tartışılan Tek-parti rejimi ve Umumi Müfettişlikler üzerinden yapılacak katkı, hem tarihi neo-Weberyen analize geri getirmeyi hem de Tek-parti rejiminin ulus devlet inşa sürecini ve siyasal iktidarını yerelde
Related Search
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks